Technology support for Diabetes
Digitale ondersteuning bij diabetes
We willen mensen met diabetes ook thuis ondersteunen. Want goede zorg stopt niet bij de behandelkamer. Juist bij voetproblemen is het belangrijk om op tijd in te grijpen. Door de voeten regelmatig zelf te controleren, kunnen kleine veranderingen eerder worden opgemerkt. Zo kunnen we ernstige voetwonden helpen voorkomen.
Aanleiding
Diabetes is een veelvoorkomende chronische ziekte. Een ernstige complicatie is het ontstaan van voetwonden. Een ander woord voor ‘voetwond’ is ‘ulcus’. Een voetwond kan ontstaan door zenuwschade. Door doorbloeding die minder is geworden. Of door een infectie. Voetwonden leiden vaak tot ziekenhuisopnames en soms zelfs tot amputaties. Dit heeft grote gevolgen voor de kwaliteit van leven. Ook vraagt dit veel van de zorg. Daarom is het belangrijk om risico’s zo vroeg mogelijk te herkennen.
De Diabetes Voetencheck-app
Om mensen te helpen hun voeten regelmatig te controleren, ontwikkelden we tijdens de eerste coronagolf in 2020 de Diabetes Voetencheck-app. Zo konden we ook in een periode met beperkte fysieke zorgcontacten de continuïteit van zorg waarborgen. De app stuurt gebruikers een herinnering om hun voeten te controleren. Zo helpt de app om zelfcontrole een vaste gewoonte te maken.
In de app krijgen gebruikers uitleg waar zij op moeten letten, zoals wondjes, verkleuring of zwelling. Ook beantwoorden zij controlevragen over hun voeten. Soms vragen we om een foto te sturen. Deze wordt beoordeeld door een team van diabetespodotherapeuten. Zien we op de foto of in de antwoorden iets opvallends, dan nemen we contact op voor advies of een afspraak.
Project Technology Support for Diabetes
We zagen dat de app mensen kan helpen om actief met hun gezondheid bezig te zijn. Tegelijk merkten we dat blijvend gebruik niet vanzelfsprekend is. Daarom startten we samen met de Technische Universiteit Eindhoven, Fontys Hogescholen en Stofloos het onderzoeksproject Technology Support for Diabetes.
Dit tweejarige onderzoek werd gefinancierd door Regieorgaan SIA. Het doel was de app verder te verbeteren en gebruiksvriendelijker te maken. Het resultaat is de nieuwste versie van de Voetencheck-app. Met deze verbeteringen willen we bijdragen aan het voorkomen van ernstige voetproblemen.
Resultaten
Na de doorontwikkeling van de app onderzochten we hoe gebruikers en podotherapeuten de app ervaren.
De meeste deelnemers waren positief. Zij zien de Voetencheck-app als een praktisch hulpmiddel om hun voeten regelmatig te controleren op signalen van een voetwond. Vooral het gemak van de controle en het eenvoudig versturen van een foto werden als belangrijke voordelen genoemd. Tijdens het onderzoek zagen we drie vormen van gebruik:
- Continu gebruik
- Regelmatig gebruik
- Weinig tot geen gebruik
Deze verschillen laten zien wat helpt en wat het gebruik moeilijker maakt. Wat helpt, is dat de app eenvoudig werkt en dat contact met de podotherapeut laagdrempelig is. Ook steun uit de omgeving blijkt belangrijk. Wat het gebruik lastiger maakt, zijn beperkte digitale vaardigheden en moeite om het gebruik vol te houden.
Podotherapeuten geven aan dat zij via de app sneller signalen van mogelijke problemen ontvangen. Ook kunnen zij cliënten op afstand volgen. Het blijft belangrijk om de app tijdens consulten actief te bespreken.
Vervolgonderzoeken
In de evaluatiestudie kwamen enkele knelpunten naar voren. Om deze aan te pakken, zijn vervolgonderzoeken gestart. Door de Voetencheck-app verder te verbeteren, kunnen we de zelfzorg versterken. Ook kan dit bijdragen aan een lagere werkdruk voor zorgverleners.
MEDIS-project
Het eerste vervolgonderzoek is het MEDIS-project. Binnen dit project onderzoeken we hoe steun van anderen helpt bij het blijven gebruiken van de app. We kijken naar de rol van mantelzorgers en zorgverleners. Ook onderzoeken we hoe de app hen praktisch kan ondersteunen.
Voetencheck AI-project
Momenteel loopt ook het Voetencheck AI-project. Hierin onderzoeken we hoe kunstmatige intelligentie kan helpen bij het gebruik van de app. Denk aan ondersteuning bij het maken van voetfoto’s en hulp bij het beoordelen van risico’s. Zo kunnen podotherapeuten ernstige situaties sneller herkennen en hun tijd gericht inzetten voor mensen met het hoogste risico.
Met deze onderzoeken blijven we werken aan zorg die veilig, toegankelijk en goed onderbouwd is.
Supporting partners
Dit onderzoeksproject wordt ondersteund door een netwerk van nationale en internationale partners. Zij denken mee en adviseren over de voortgang en verdere ontwikkeling. Door samen te werken verbinden we praktijk, onderzoek en beleid. Zo dragen we bij aan betere preventie en ondersteuning voor mensen met diabetes.
De supporting partners zijn:
- Nederlandse Diabetes Federatie
- Diabetes Fonds
- Diabetes Vereniging Nederland
- Huisartsen Gelderse Vallei
- Ziekenhuis Gelderse Vallei
- Regiozorg.nu
- Ketenzorg West Friesland
- FIP-IFP
- Université Numérique Franchophone Mondial
- Zilveren Kruis
- CZ Groep
- Kennisinstituut voor Podotherapeutische Zorg
- Nederlandse Vereniging van Podotherapeuten